Okul ve Kreş Temizliği Nasıl Yapılır? Sınıf, Oyuncak, Tuvalet

Okul temizliği nasıl yapılır: önce plan, sonra ürün

Eylül geldiğinde sınıflar, koridorlar ve tuvaletler yeniden yüzlerce çocuğun günlük kullanımına açılır. Okul temizliği nasıl yapılır sorusunun cevabı, doğru ürünü seçmekten çok doğru sırayı ve saati seçmekte gizlidir. Bu yazıda sıra, kapı kolu, oyuncak ve tuvalet için çocukların olmadığı saatlerde uygulanabilecek günlük ve haftalık bir plan anlatıyoruz.

Sahada en sık gördüğümüz hata, temizlik ve dezenfeksiyonun aynı şey sanılmasıdır. Temizlik, gözle görülen kiri ve tozu yüzeyden alır; dezenfeksiyon ise temiz yüzeyde uygulanır ve etikette yazan temas süresine uyulursa işe yarar. Kirli bir sıraya doğrudan dezenfektan sıkmak ürünü boşa harcar. Bu yüzden her adımda önce silme, sonra dezenfeksiyon sırasını koruyun.

Okul ve kreş temizliğinde ikinci temel kural zamanlamadır. Sprey ürünler, kimyasal kokusu ve ıslak zemin çocuklar için risk oluşturur. Ana temizlik ders bitiminden sonra, dezenfeksiyon ise sabah çocuklar gelmeden en az yarım saat önce tamamlanmalıdır. Gün içinde yalnızca tuvalet kontrol turu, kapı kolu ve tırabzan gibi noktaların beze sıkılmış dezenfektanla geçilmesi ve dökülen bir şeyin hemen temizlenmesi yapılır; sprey doğrudan yüzeye ancak çocuklar yokken sıkılır.

Başlamadan önce ihtiyacınız olan malzemeleri tek bir arabada veya kovada toplayın:

• Genel yüzey temizleyici (etiketteki oranda seyreltilmiş)
• Yüzey dezenfektanı ve sprey şişe
• Renk kodlu mikrofiber bezler (sınıf için bir renk, tuvalet için başka bir renk)
• Eldiven, paspas ve kova
• Köpük el sabunu dolumu ve kâğıt havlu

1. Sınıfları çocuklar yokken temizleyin

Sınıf temizliği her gün ders bitiminde yapılır ve yukarıdan aşağıya ilerler. Önce pencere pervazı, dolap üstü ve yazı tahtası çerçevesi gibi yüksek yüzeylerin tozu alınır; en son zemin silinir. Tersini yaparsanız tozu yeni sildiğiniz zemine düşürürsünüz.

1. Çöp kovalarını boşaltın, poşetini değiştirin.
2. Sıraların ve masaların üstünü seyreltilmiş genel yüzey temizleyiciyle silin; kalem izi için bezi biraz daha bastırın, aşındırıcı süngerden kaçının. Boyalı veya ahşap sıralarda ürünü önce küçük bir köşede deneyin.
3. Sandalye sırtı, sıra kenarı ve çekmece kulpu gibi ellerin sürekli değdiği kenarları atlamayın.
4. Zemini paspaslayın; paspas suyunu her sınıf değişiminde yenileyin.
5. Sınıfı havalandırın ve kapıyı açık bırakın.

Halı kaplı kreş odalarında zemin her gün süpürülür ve haftada bir yıkanır. Halıya sprey dezenfektan sıkmak yerine, toz almayı düzenli yapmak daha işe yarar.

2. Sık dokunulan yüzeyleri dezenfekte edin

Okulda bulaşın en yoğun olduğu yerler, günde yüzlerce elin değdiği noktalardır: kapı kolları, merdiven tırabzanları, ışık düğmeleri, musluk başları, sıra üstleri ve kreşte lazımlıklar. Bu yüzeyler temizlikten sonra ayrıca dezenfekte edilir. Bunun için alkol bazlı yüzey dezenfektanı gibi, kullanıma hazır ve durulama gerektirmeyen bir ürün pratik olur.

1. Yüzeyi önce genel temizleyiciyle silip kurumasını bekleyin.
2. Sıra üstü gibi geniş ve düz yüzeylere ürünü etiketteki gibi doğrudan püskürtüp süresi kadar bekletin; ışık düğmesi, kapı kolu gibi küçük ve elektrik yakınındaki noktalarda dezenfektanı mikrofiber beze sıkıp yüzeyi tek yönde silin.
3. Etikette belirtilen temas süresi boyunca yüzeyi ıslak bırakın; hemen kurulamayın.
4. Kapı kolu ve tırabzanı sabah, öğle arası ve akşam olmak üzere günde üç kez tekrarlayın. Öğle arası uygulamasını çocuklar bahçede veya yemekhanedeyken, ürünü beze sıkarak yapın; koridorda sprey kullanmayın.

Akıllı tahta, bilgisayar klavyesi ve fare gibi elektrikli cihazlarda fişi çekin, sıvıyı asla doğrudan cihaza püskürtmeyin; beze sıkıp hafif nemli bezle silin. Alkol bazlı ürünler bazı plastik ve boyalı yüzeylerde matlaşma yapabilir; bu yüzden ilk kullanımda küçük bir köşede deneyin. Akıllı tahta ve ekran yüzeylerinde önce üretici kılavuzuna bakın; kılavuz alkole izin vermiyorsa sadece hafif nemli mikrofiber bezle silin.

Dezenfektan temiz yüzeyde çalışır; kirli yüzeye sıkılan ürün sadece kiri ıslatır.

3. Oyuncakları yıkayın ve kurutun

Kreş ve anaokulunda oyuncaklar en zor takip edilen kalemdir çünkü çocuklar oyuncakları ağzına götürür. Bu nedenle oyuncak hijyeninde kural basittir: ağza giden her şey sadece su ve ürün etiketinde bu kullanım için uygun görülen bir temizleyiciyle yıkanır, bol suyla durulanır ve tamamen kurutulur. Yüzey dezenfektanı, etiketinde oyuncak veya ağızla temas eden yüzey kullanımı yazmıyorsa oyuncakta kullanılmaz.

Oyuncakları türüne göre üçe ayırın:

• Sert plastik ve ahşap oyuncaklar: Haftada bir ılık sabunlu suda yıkayın, durulayın, havlu üzerinde kurutun. Ahşabı suda bekletmeyin.
• Peluş ve kumaş oyuncaklar: Etiket izin veriyorsa çamaşır makinesinde yıkayın; iki haftada bir yeterlidir. Kurumadan rafa koymayın, nem koku yapar.
• Kum, hamur ve boya gibi sarf oyuncaklar: Dönem başında yenileyin; hamur kapları her kullanım sonrası yıkanır.

Hasta çıkan bir sınıfta o gün kullanılan oyuncaklar diğerlerinden ayrılır ve yıkanmadan tekrar dolaşıma girmez. Bunun için sınıfta "kirli oyuncak" etiketli bir kova bulundurmak işi kolaylaştırır. Oyuncakları yıkarken çocuklardan uzak bir lavabo kullanın ve suyu sık değiştirin.

4. Tuvaletleri günde üç kez kontrol edin

Deneyimimize göre okul tuvaletleri, velilerin en çok şikâyet ettiği ve temizlik personelinin en çok zorlandığı alandır. Sabah temizliği tek başına yetmez; öğle arasında ve son dersten sonra kontrol turu gerekir. Kontrol turunda kâğıt, sabun ve çöp doluluğu ile ıslak zemin denetlenir.

1. Havalandırın; kapıyı ve varsa pencereyi açın.
2. Çöpleri boşaltın, tuvalet kâğıdı ve kâğıt havluyu tamamlayın.
3. Klozet ve pisuvarları etikette belirtilen oranda seyreltilmiş tuvalet temizleyiciyle fırçalayın, süreyi bekleyin, durulayın.
4. Lavabo, musluk, sifon düğmesi ve kapı kolunu önce temizleyin, sonra dezenfekte edin.
5. Zemini kapıya doğru paspaslayın; uyarı levhasını kuruyana kadar bırakın.

Tuvalette kullanılan bez, fırça ve paspas tuvaletin dışına çıkmaz. Sınıfa aynı bezle girmek, sahada gördüğümüz en ciddi hatalardan biridir. Renk kodu bunu önlemenin en kolay yoludur: kırmızı tuvalet, mavi sınıf, sarı mutfak gibi.

Kreşte tuvalet eğitimindeki çocukların lazımlıkları her kullanımdan sonra boşaltılır, yıkanır ve dezenfekte edilir. Bez değiştirme masasının üstü de her değişimden sonra silinip dezenfekte edilir; bunun için masa başında ayrı bir sprey şişe ve bez bulundurun.

5. El yıkama düzenini kurun

Okul hijyeninin en ucuz ve en etkili halkası el yıkamadır. Temizlik personelinin görevi burada lavaboyu çalışır tutmaktır: sabunluk dolu, kâğıt havlu yerinde, musluk akıyor. Boş sabunluk gören çocuk ellerini yıkamadan çıkar; bu yüzden dolum kontrolü her tuvalet turunun parçası olmalıdır.

Sabunluk dolumu için köpük el sabunu kullanmanın pratik bir yanı vardır: az ürünle bol köpük verir ve dolum aralığı uzar; sabunluğa seyreltmeden doldurun. Sahada gördüğümüz kadarıyla küçük çocuklar köpüğü ellerine yaymayı sıvı sabuna göre daha kolay öğreniyor. Dolumu yaparken sabunluğu tamamen boşaltıp durulayın; eski sabunun üzerine yenisini eklemeyin.

Yemekhane girişi, sınıf lavabosu ve bahçe girişindeki lavabolar da aynı düzende takip edilir. Sabunluk ve kâğıt havlu dolumu için basit bir kontrol çizelgesi asın; personel her turda saat ve paraf yazsın. Bu çizelge veli ziyaretlerinde de güven verir.

Günlük ve haftalık temizlik planı

Aşağıdaki tablo, orta büyüklükte bir ilkokul veya kreş için sahada uyguladığımız sıklığı özetler. Öğrenci sayısı ve mevsime göre sıklığı artırabilirsiniz; azaltmayı önermiyoruz.

Yarıyıl ve yaz tatilinde dolap içleri, radyatör arkaları ve perdeler gibi günlük planın dışında kalan yerler için ayrı bir derin temizlik günü ayırın. Eylül başındaki derin temizlik, dönem boyunca günlük planın daha hafif ilerlemesini sağlar.

Sık yapılan hatalar

• Kirli yüzeye dezenfektan sıkmak: Ürün kirin altına ulaşamaz, süre boşa gider. Önce temizleyin.
• Temas süresini beklememek: Dezenfektanı sıkıp hemen kurulamak etkisini büyük ölçüde boşa çıkarır. Etiketteki süreyi bekleyin.
• Aynı bezi her yerde kullanmak: Tuvalet bezi sınıfa girmemeli. Renk kodu uygulayın ve bezleri her gün yıkayın.
• Ders saatinde sprey kullanmak: Koku ve ıslak zemin çocuklar için risktir. Sprey işlerini çocuklar yokken bitirin.
• Sabunluğu boş bırakmak: Boş sabunluk, el yıkama düzenini bir günde bozar. Dolumu tuvalet turuna bağlayın.

Güvenlik uyarıları

Okul ve kreşte kimyasal güvenliği ev ortamından daha sıkı tutulmalıdır çünkü ürünlere ulaşabilecek çok sayıda çocuk vardır.

• Çamaşır suyunu (klor) asitli ürünlerle karıştırmayın. Kireç çözücü, sirke, tuz ruhu veya amonyaklı ürünlerle bir araya gelince zehirli gaz oluşur. Tuvalette iki farklı ürünü art arda kullanacaksanız arada bol suyla durulayın ve havalandırın.
• Konsantre ürünleri etiketteki oranda seyreltin. Daha fazla ürün daha iyi temizlemez; yüzeyde kalıntı bırakır ve çocukların cildine temas eder.
• Eldiven kullanın ve ortamı havalandırın. Dezenfektan ve tuvalet temizleyiciyle çalışırken pencereyi açın; alkol bazlı ürünleri ısı kaynağından ve açık alevden uzak tutun.
• Ürünleri kilitli dolapta, orijinal ambalajında ve etiketli saklayın. Seyreltilmiş ürünü su şişesine veya etiketsiz kaba koymayın; kreşte bu tür bir şişe en büyük tehlikedir. Temizlik arabasını koridorda başıboş bırakmayın.
• Yeni bir yüzeyde önce küçük bir alanda deneyin. Boyalı sıra, ahşap oyuncak ve akıllı tahta yüzeyi ürüne farklı tepki verebilir.
• Elektrikli cihazlarda fişi çekin. Sıvıyı doğrudan cihaza değil, beze püskürtün.

Ürün etiketini ve güvenlik bilgi formunu temizlik odasında görünür bir yerde tutun; yeni personel işe başlarken önce bu belgeleri okusun.

Özet

Okul temizliği nasıl yapılır sorusunun kısa cevabı şudur: çocuklar yokken, önce temizle sonra dezenfekte et, sık dokunulan yüzeyleri günde üç kez geç, tuvaleti ve sabunluğu her turda kontrol et. Bu düzeni bir çizelgeye bağlarsanız dönem boyunca sürdürmek zor değildir. Dezenfektan, el sabunu ve diğer hijyen malzemeleri için TemizStok hijyen ve dezenfeksiyon kategorisine göz atabilirsiniz.